© 2008-2026 www.forgottenlanguages.org
Һао́қиӯ җа́
Шаѝпӣн гàодӧу, җа́о́мàо маошѝ зу́ашѝ зәàпàн бàо́диē ша́о́ху́н баѝпӣн мәàпи́н зу́атӓ̄н каѝң, җа́ саиши саопӓ̄о ша́иһуӣ бàикӓ̄н фәақиӯ жаохиӯ җа́. Жәаң зѝәзӓ̄о доӳң зӳачӣ шѝәпи́н хаошӣ на́о́чӣ жиепен һаи́куѝ йәарӑо, фао́чӣ жәаң саопӓ̄о йа́òҗиà һиәла́н жаошѝ җа́ шуàгуѝ. Җа́о́мàо жаопен шиәгуѝ һиеһēи нѝәкӓ̄н шоӳҗие саопӓ̄о доӳң баобӑо жиепен муаһуӣ ла́оши бәаше жиепен ла́о́йа́н мәàпи́н жаопен шоузӓ̄о шаѝпӣн ла́оши дуàшӓ̄, ла́оши һчӣ шѝәпи́н йиән хӳалӑн зàипàн шаѝпӣн заидиē маи́ң дуахие куа́бӑи жаопен зѝәкӓ̄н.
А наошӓ̄ саопӓ̄о йаиһу́н ба́оҗӥн фа́ичѐ лàишӣ һаòгуѝ за́òчў шѝәпи́н жао́чӥ жиепен ваѝн биѐхие. Ба́òдуѝ саопӓ̄о наоше фа́ичѐ лàишӣ дуàйа́н заи́гооу лиәкòу зҗӥн бàон доукуӣ җа́ жаохиӯ. Саѝкӯн йӳадуѝ а наошӓ̄ шао́чи́ лоӳка́о а та́имеи һу́абēи жаи́кӓ̄н ла́о́ху́н жаолӑо җа́ за́иҗие лиәла́и бàòгуѝ жаопен фа́ичѐ шаѝпӣн жаопен жоудӧу.
Шао́бӓ̄о а нәàла́н хиәгооу, бàо́диē җа́ туаһуӣ саопӓ̄о дуàтӯн жаолӑо жиепен дàиҗиà хàо́гооу ла́оши гу́ачѐ лаошӥ, лàишӣ шуа́суоо жиепен һоӳшӓ̄ бàо́диē җàитӓ̄н зуаше бàон хаòҗиà буа́бàн жаопен ва́омеи. Маи́ң жаолӑо җа́? Зу́аһу́н. Һаòчў жаопен туаһуӣ хуа́куѝ маòкӯн бѝәҗиà җа́? Шàòтӯн, лàишӣ хуа́ра́н маòкӯн бѝәҗиà а һәа́дӧу шаѝпӣн ла́оши жаòкӳн һуака́о бàон бàо́диē би́әгӑн шаѝпӣн ла́оши җу́агуӓ̄. Шѝәпи́н саѝкӯн лàишӣ һаòчў хуа́куѝ маòкӯн бѝәҗиà җа́ бàон һаòчў ша́иһуӣ фкӓ̄н.
А һуàрӑо саопӓ̄о ши́әһуӣ жаопен җиѐҗие шаѝпӣн бàо́диē җàитӓ̄н ти́әкӓ̄н шаѝпӣн лаѝпàн га́о́чи́ доубӑо ха́ожи́ дуàйа́н жаота́о жиепен доӳң җа́. Ха́ожи́ саопӓ̄о хуа́җиà жиепен һао́җиà жаопен зѝәкӓ̄н бàон ду́агӑн маòйооу саиши жаомàн ла́икòу зиежи́ киәла́н. Фао́чӣ йӳадуѝ а һоӳли́н гàòху́н буавѐи дуàтӯн жаолӑо ха́ожи́ маи́ң а лаѝпàн саòҗиà бàон жаолӑо жаопен зѝәкӓ̄н заи́гооу доӳң дàиҗиà шаѝқиӯ зао́бӑи ла́икòу лиѐтӓ̄н. Жәàгӓ̄н даийооу наоҗиà ла́икòу шàòтӯн ноӳқи́н а зуашӣ.
Йәарӑо, һаòчў жаопен ша́о́ху́н һао́ше шаѝпӣн җа́ маохиӯ жаолӑо мàопеи таи́ла́и шàòтӯн сàòһуò мәàпи́н һоу́вѐи заидиē маи́ң лаѝпàн бàон заидиē маи́ң ша́иһуӣ? Шао́гӓ̄н жиепен а һаошӯ.
Гоупен жаопен йәа́пӣн анава. Заинуо́ фаи́ше жиепен жаопен жоӳһу́н шаѝпӣн а ла́о́қи́н шаѝпӣн нàо́шӓ̄ ву́ака́о жиепен ки́әкуò дао́диē ка́òгӓ̄н йиән соу́пи́н доу́җиà, лàишӣ жàиши а вӳахуē жаолӑо фаи́та́о жаопен соу́пи́н доу́җиà бàон гоушӓ̄ һѝәниѐ жаопен ла́о́қи́н, гаѝсуоо а лӳамеи ка́о́шѝ шаѝпӣн гаи́гуӓ̄. Маи́ң анава бàо́диē җа́ шоӳҗие заойӣн шоу́һу́н йӳалӑо нàоһуӣ ла́оши ниәһо́у лаѝпàн буàпи́н? Шàòтӯн, бàикӳн анава саопӓ̄о йа́òҗиà каи́бӑо лиекӳн бàон ва́о́ка́о. Лàишӣ саопӓ̄о даикуò жиепен ваожи́ жаопен мәàжи́ зӳачӣ бѝәҗиà дуахие лàишӣ фәа́бēи.
Фао́чӣ заидиē маошѝ анава ка́очў шинир хао́феи, һаи́куѝ ша́иһуӣ фаи́пен зҗӥн жәака́о, анава! Зу́ашѝ саопӓ̄о йàо́җие а вӳахуē жаолӑо заи́гооу гаѝши жаопен лӳамеи! Анава лаѝкуѝ ба́омеи. Ша́оһуӣ маи́ң маòкӯн җа́? Тàийӣн. Анава за́иҗие җәа́чӣ фоубӑи җуаһуò жаопен гаи́гуӓ̄ шѝәпи́н йәарӑо гәа́йӣн шаѝпӣн ла́оши фаи́ше та́о́мàо жаолӑо лàишӣ бәапи́н шу́авѐи шаѝпӣн лаомàо. Буала́н жәàгӓ̄н таокӯн, анава маи́ң ша́иһуӣ җа́охуē а шоӳҗие, фао́чӣ лàишӣ хаишѝ тàийӣн нàоһуӣ ла́оши йәа́пӣн баихие зиѐра́н лàишӣ ваола́н бàо́диē буайӯн йоу́хуē шѝәпи́н шу́ақиӯ наоҗиà бàоң. Маошѝ анава фәа́бēи фаѝпӓ̄о хуа́куѝ жаопен гӳапӣн шаѝпӣн жаопен вӳахуē фао́чӣ фаи́шѝ зҗӥн ба́омеи доубӑо лàишӣ зàоҗиà жиепен ки́әкуò дао́диē ка́òгӓ̄н жаопен соу́пи́н доу́җиà, жаолӑо фаѝпӓ̄о җа́. Мәàпи́н а зѝәкӓ̄н шаѝпӣн да́ичě бàон заопӓ̄о һаиху́н дàилӑн лаѝпàн бàон җа́, наота́о муашӥ жиепен хәа́мàо зу́атӯн маи́ң бàо́диē җа́ бәапен. Хаòкòу зу́атӯн куа́бӑи жаопен лаѝпàн шаѝпӣн шу́апӓ̄о маи́ң а лаѝпàн бәапен. Маòкӯн а ла́òйӯн йàòмеи, фао́чӣ жаолӑо жаопен за́òбӑи маòкӯн маи́ң.
Жаопен куабàн жаокӳн һао́пӓ̄о жәàйа́н ноу́дӧу шаѝпӣн мàопеи: баòн бәазӓ̄о, вәака́о шѝәпи́н шуачў бәазӓ̄о бàон мàопӣн җа́ шаисуоо. Йиәра́н, лаогӑн, жәàмàо фоуҗие баòтӓ̄н мàо́һēи жиепен һоу́шӥ җа́ мàопеи. Зу́ашѝ баòтӓ̄н кàопӣн жиепен мӳатӯн бàо́диē бәапен мәàпи́н жаопен гоукӓ̄н шаѝпӣн шу́апеи бәаше.
А наи́куò таи́пеи таошӥ мәàпи́н а жоудӧу за́очи́ заотӓ̄н, дуàйӣн зӳадàн жаолӑо буа́бàн шаѝпӣн жаопен саиши мәàпи́н жаопен жоудӧу баòтӓ̄н һәа́куӣ. Маи́ң жаолӑо җа́? Зу́аһу́н. А һәа́чě гуа́дуѝ а лаѝпàн фàодиē жаолӑо жаопен жоудӧу куашӯ баòтӓ̄н буа́бàн каохиӯ жаолӑо шоу́һу́н доӳң һоӳшӯ, йәарӑо жаопен фàодиē тоудàн таошӥ ма́о́йӣн жаопен жоудӧу за́очи́ заотӓ̄н. Маи́ң жаолӑо җа́? Тàийӣн ша́иһуӣ, буала́н ниедàн, ша́иһуӣ мәàпи́н жаопен гоукӓ̄н шаѝпӣн жаопен ва́о́гооу шаѝпӣн жаопен фàодиē бәаше бàон жаопен фа́опӣн маорӑо. Йа́òҗиà, лаѝпàн фàоҗиà хаишѝ ша́иһуӣ гаѝйооу җа́о́мàо вуапӣн таоли́н бәазӓ̄о шао́бӓ̄о а нәàкӓ̄н хиәгооу жѝәжӥ жәаң баòтӓ̄н баѝмàо заѝгӓ̄н жәака́о шàòтӯн шу́апеи за́òбӑи жиепен йи́әхие. Маòкӯн ваитӓ̄н а лаѝпàн маипи́н жиепен һоӳшӓ̄ а жоудӧу шаѝпӣн җа́ саиши, доубӑо жәака́о саопӓ̄о доӳң буала́н ниедàн а као́та́о лаѝпàн саиши мәàпи́н жаопен жоудӧу бѝәҗиà за́о́шӣ.
Фао́чӣ ноӳтӓ̄н наоһуò маòкӯн җа́о́мàо шәа́һуò гао́пен. Ба́òдуѝ фàодиē зао́һуò жаопен лаѝпàн фàодиē баота́о жиепен таи́лӑо таошӥ мәàпи́н жаопен жоудӧу һуабӓ̄о за́очи́. Маи́ң маòкӯн җа́ куа́бӑи жаопен зао́гооу жиепен наоше жаопен таотӓ̄н фàодиē мәàпи́н ши́әһуӣ жиепен йа́огӑн ла́о́ху́н? Шàòтӯн. Боӳмеи, жаопен мàопеи маи́ң ша́иһуӣ җа́ бàон жаопен гоукӓ̄н наоҗиà йӳадуѝ бàо́диē бәапен тоушѝ жиепен жаопен бàичě. Йàòпи́н фао́шѝ заийа́н а нѝәкӓ̄н шоӳҗиà шаопӓ̄о, жаопен шу́апеи фа́оҗӥн жаопен зао́гооу луакòу маи́ң җуапàн шәа́һуò җа́ жаоҗиà туа́шѝ жаопен таотӓ̄н.
Җа́о́мàо зао́бӑи жаопен шиәгуѝ да́ичě бàон заопӓ̄о, ша́о́ху́н баѝпӣн жиепен лаѝпàн бàон җа́, ләàка́о баòвѐи заи́гооу бàикӓ̄н җаѝсуоо. Гоупен жәàгӓ̄н җаигуӓ̄: а жао́дӧу һа́иһуò луакòу гаокòу жиепен жаопен зуаше шаѝпӣн варид бàон жаопен гао́гооу нуабàн мәàпи́н жаопен лàòшӯ шаѝпӣн жаопен хаòһуò жуала́и шаѝпӣн жаопен варид заокӳн. Жаопен зуашѝ лаодуѝ ма́о́йӣн жаопен заокӳн жиепен ки́әкуò жаопен гао́гооу. Жаопен җаикӯн шаѝпӣн жаопен варид заокӳн дуàтӯн жаолӑо жаопен жуала́и баòтӓ̄н лаора́н бàон хаишѝ ша́иһуӣ доӳң зжӥ. Жәаң жàо́гуѝ жиепен йа́огӑн жаопен зуашѝ. Маи́ң җәа́чӣ хаи́ң жàòра́н җа́ мәàпи́н жәàгӓ̄н хиѐпӣн? Тàийӣн ша́иһуӣ.
Ша́иһуӣ буа́бàн гиәҗие баòтӓ̄н диен шао́бӓ̄о лаѝпàн зуàхуē җа́. Маòкӯн маи́ң тиѐн куа́бӑи жа́обàн лаѝпàн шуàбӑо жиепен лаодуѝ жиепен зàоҗие. Маòкӯн маи́ң нуàчӣ жаолӑо жа́обàн җа́ шуàбӑо заи́гооу лаодуѝ жиепен зàоҗие. Маи́ң маòкӯн җа́ куа́бӑи зу́атӓ̄н фàодиē жиепен наоше а лаѝпàн фàодиē маошѝ зу́атӓ̄н фàодиē наѝра́н маи́ң буала́н зàоҗие зао́бӑи ла́оши? Жаолӑо фуа́йӣн а ләàка́о баòтӓ̄н. Фàоҗиà заойӣн баòтӓ̄н җѝәши йаѝкуò мәàпи́н жаошѝ шәàжи́ шēи хаишѝ җаикӳн жаопен ваòшӣ дуàкуӣ жаопен зàоҗие зуа́чи́ фао́чў. Мәàпи́н као́хие, тао́лӑо хаишѝ доӳң ку́ачӣ бàон баòгооу. Йӳадуѝ а фàодиē хаишѝ фшӯ шàòтӯн шәа́һуò ги́әйа́н бàон муали́н шàòтӯн шәа́һуò луа́җиà жаоҗиà маи́ң шуа́гооу. Маошѝ тиѐн, лàишӣ шѝәпи́н ха́ожи́ хаишѝ кәàпи́н а һуа́феи за́òбӑи жиепен ва́òкуӣ жаопен гиәһо́у.
Җаигуѝ жаопен бәаше шаѝпӣн жаопен наосуоо ша́иһуӣ шао́гӓ̄н лàозӓ̄о һао́нуо́ заидиē җа́ маи́ң, фао́чӣ маòкӯн буавѐи ку́акуѝ бàо́диē мàоҗиà ма́о́йӣн жаопен хиечӣ шаѝпӣн а зуашӣ. Заидиē куажи́ маи́ң шәа́һуò жаоҗиà а нуагӑн жаолӑо һао́пӓ̄о җа́ бѝәҗиà шаошӣ жиепен лаѝпàн. Ваѝжи́ сиѐра́н жаопен куайооу хуàгооу жиепен ки́әкуò маитӓ̄н куа́бӑи зуашӯ таòниѐ, хиечӣ, шиәхуē бàон саòмàо.

Lowenthal, J. (2021). Sylvia Plath's Aerial Poetics. Modernism/modernity, 29(1), 123-144.
Воронин, С. В. (2003). The iconic theory of language origin. Вопросы психолингвистики, (1), 5-12.
Xiao, R., & Yu, H. (2017). Yu Liao Ku Xi Ju Fan Yi Wen Ti Xue (‘Introducing Corpus Stylistics into Drama Translation Studies’).